Vừa thiết kế vừa code, và vì sao tôi không tách hai việc đó

Ở phần lớn nơi làm web, thiết kế và lập trình là hai người khác nhau. Một người vẽ ra trang web trông thế nào; một người biến bản vẽ đó thành thứ chạy được. Giữa họ là một cuộc 'bàn giao' — người thiết kế đưa file, người lập trình nhận và dựng lại.

Tôi làm cả hai. Và tôi nhận ra thứ quý nhất không phải là tôi tiết kiệm được một người, mà là tôi xóa bỏ được cái khoảng trống ở giữa — nơi rất nhiều thứ đẹp âm thầm chết đi.

Cái gì mất đi trong lúc bàn giao

Một bản thiết kế đẹp trên màn hình của người thiết kế không phải lúc nào cũng sống sót khi gặp thực tế. Cái bóng đổ mềm mại kia có thể làm trang tải chậm trên điện thoại. Kiểu chữ tinh tế nọ có thể không đỡ nổi tiếng Việt, dấu má vỡ hết. Bố cục hoàn hảo ở khổ máy tính có thể tan vỡ trên màn hình nhỏ.

Khi thiết kế và code là hai người, những va chạm này biến thành các cuộc thương lượng qua lại: người code nói 'cái này không làm được', người thiết kế nói 'nhưng nó phải trông như thế'. Mỗi lần như vậy, một chút chất lượng bị bào mòn — và thường thì cái đẹp là bên chịu thua.

Khi thiết kế và lập trình là hai người, cuộc tranh cãi diễn ra qua email. Khi là một người, nó diễn ra trong đầu — và được giải quyết trước khi ai kịp thất vọng.

Một cái đầu, một cuộc tranh cãi

Khi cả hai việc nằm trong cùng một người, tôi biết ngay lúc đang vẽ rằng cái bóng đổ này sẽ tốn bao nhiêu, và tôi chọn một cách khác đẹp ngang mà nhẹ hơn — trước khi nó kịp thành vấn đề. Tôi thiết kế trong khi vẫn nghĩ về tốc độ, và tôi code trong khi vẫn giữ được ý đồ ban đầu của thiết kế. Không có bản vẽ nào bị dịch sai, vì không có bước dịch nào cả.

Đây là lý do các trang tôi làm vừa giữ được vẻ chỉn chu, vừa đạt điểm tốc độ cao. Không phải vì tôi giỏi hơn ai ở riêng một việc — mà vì tôi không đánh mất thứ gì ở khoảng giữa.

Vì sao tôi không định chọn một nghề

Thỉnh thoảng có người khuyên tôi nên chọn: hoặc làm designer cho sâu, hoặc làm developer cho chuyên. Tôi hiểu ý tốt đó, nhưng tôi không nghĩ vậy. Với loại sản phẩm tôi làm — website cho các doanh nghiệp dịch vụ ở Hội An – Đà Nẵng, nơi cái đẹp và tốc độ đều là chuyện sống còn — đứng ở ranh giới giữa hai nghề không phải điểm yếu. Nó chính là chỗ tôi làm tốt nhất.

Tôi không phải người thiết kế giỏi nhất, cũng không phải lập trình viên giỏi nhất. Nhưng ở cái vạch nối giữa hai thứ đó — nơi bản vẽ gặp thực tế — tôi tin rất ít người chăm chút được như tôi. Và đó là nơi một website thật sự được quyết định là hay hay dở.